بزرگ و کوچک، پير و جوان اکثريت مردم از بلوتوث و نحوه کارکردن با آن آگاه هستند. بسياري از گوشيهاي تلفن همراه، دوربينهاي ديجيتالي و پرينترها و ... مجهز به اين فناوري هستند. کلمه بلوتوث ريشه دانمارکي دارد و از نام پادشاه دانمارک در سالهاي 940 تا 986 گرفته شده است. نام پادشاه دانمارک در آن زمان Harald Blaatand بود. كلمه Blaatand پس از انتقال به زبان انگليسي به شكل Bluetooth تلفظ شد. در زمان حکومت Harald Blaatand دانمارك و نروژ در جنگ هاي مذهبي با هم مشكل داشتند و اين پادشاه توانست اين دو کشور را با يکديگر متحد کند و از آن پس شهرت زيادي كسب كرد.
در واقع تكنولوژي Bluetooth هم بر پايه اتحاد يكپارچه سيستم هاي كامپيوتر كه نماد انحاد ايجاد شده بين دوکشور است. ايده اصلي ايجاد سيستم ارتباطي يکپارچه بين وسايل الکترونيکي با يک استاندارد کلي در سال ۱۹۹۴ توسط شركت موبايل Ericsson ارائه شد. جالب است بدانيد رياست اين پروژه انقلابي را زني ايراني به نام ماريا خورسند بر عهده داشت. ماريا خورسند، يكي از مديران مشهور صنعت IT جهان است. ماريا خورسند در زمان مديريت خود در شركت اريكسون سوئد، مديريت اين پروژه را به عهده گرفت و به او لقب مادر معنوي تكنولوژي بلوتوث داده شد.
ماريا خورسند در سال 1957 (1336) در شهر ساري، مركز استان مازندران، متولد شد. او در سال 1975 به لسآنجلس مهاجرت كرد و فوقليسانس كامپيوتر خود را از دانشگاه فولرتون (Fullerton) كاليفرنيا گرفت و در دهه 80 نيز مقيم سوئد شد. پنج شرکت Ericsson ، Intel ، Nokia ، IBM و Toshiba توانستند گروهي را تشکيل دهند به نام Bluetooth (Special Interest Group) SIG با تشکيل اين گروه موفق به پايهگذاري استاندارد مورد نياز بين وسايل الکترونيک شدند. تکنولوژي بلوتوث هم مانند هر تکنولوژي ديگري رفته رفته توسعه پيدا کرده است، شرح کاملي از اين رشد و توسعه را با هم مطالعه ميکنيم:
اولين نسخههاي بلوتوث مشکلات و کاستيهايي داشتند نسخه 1.0 و B1.0 از اولين سري تکنولوژي بلوتوث هستند که اکثر شرکتهاي توليد کننده محصولات الکترونيکي استفاده کننده اين تکنولوژي در برقراري ارتباط محصولاتشان با يکديگر با مشکل مواجه ميشدند. اين دستگاه ها براي ايجاد ارتباط مجبور بودند آدرس سختافزاري دستگاه (BD-ADDR) را در فرآيند اتصال دو دستگاه فاش کنند که در نتيجه اصل پنهان نگه داشتن هويت دستگاه نقض ميشد.
نسخه 1.1 بسياري از خطاهاي موجود در دو نسخه قبلي را پوشاند و قبليت پشتيباني از کانالهاي بدون رمزگذاري به آن اضافه شد و به سيستم Received Signal Strength Indication ( RSSI ) همان نمايشگر قدرت سيگنال دريافتي مجهز شد.
نسخه 1.2 تغييرات عمدهاي را در اين نسخه شاهد بودهايم: برقراري سريعتر ارتباط بين دستگاهها استفاده از ( AFH) Adaptive frequency-hopping spread spectrum براي جلوگيري از تداخل فرکانسهاي راديويي افزايش سرعت انتقال تا 721 کيلوبيت در ثانيه ارتباط گسترده همزمان: Extended Synchronous Connections (eSCO) استفاده از اين تکنيک و بهبود کيفيت صداي بستههاي آسيب ديده و ارسال مجدد آنها را در بر ميگيرد. پشتيباني رابط کنترل ميزبان (HCI) Host Controller Interface براي three-wire UART
نسخه 2.0 اين نسخه از دهم نوامبر سال 2004 مورد استفاده قرار گرفته است پشتيباني از نسخه 1.1 و بالابردن سرعت ارزيابي و انتقال داده تا سه برابر و در شرايطي خاص تا ده برابر، کارآيي بهينه بين هر دستگاه و بالاتر رفتن پهناي باند از مشخصات اين نسخه هستند
نسخه 2.1 از جولاي سال 2007 استفاده از اين نسخه مرسوم شد اين نسخه سازگاري کامل با نسخههاي 1.1 و 2.0 را داراست. بهينه سازي در اتصال به دستگاههاي مختلف و ايجاد ليست از دستگاههاي يافته شده در زمان جستوجو از مشخصههاي جديد است. ساخت تونل ارتباطي رمزگذاري شده براي حفظ امينت و جلوگيري از دزديده شدن اطلاعات در حال ارسال توسط ديگران.
نسخه 3.0 در حال حاضر آخرين نسخه و سريعترين نسخه از اين تکنولوژي است که با بهرهگيري از باند گسترده راديويي (UWB) Ultra-Wideband سرعت انتقال آن در ثانيه به 480 مگابيت ميرسد و انرژي مصرفي آن فوقالعاده کم است. عدم تداخل بين دستگاههاي در حال ارتباط با يکديگر نيز از خصوصيتهاي نسخه 3.0 بشمار ميرود، اين تکنولوژي را SSFH مينامند. بلوتوث يک استاندارد راديويي و پروتکل ارتباطي براي ارتباط بين وسايل الکترونيکي است و برد کوتاهي دارد (1متر تا 100 متر). دستگاههايي که در حدفاصل مجاز از يکديگر قرار دارند ميتوانند با استفاده از تکنولوژي بلوتوث با يکديگر ارتباط برقرار کنند. از آنجايي که اين دستگاه ها از يک سيستم ارتباطي راديويي استفاده ميکنند احتياجي به خط ديد مستقيم بين آنها نيست و حتي با وجود موانع نيز ميتوانند ارتباط را برقرار کنند، اما در نهايت بايد در محدوده يکي از سه کلاس موجود قرار داشته باشند:
Class 1 100 mW (20 dBm) ~100 meters Class 2 2.5 mW (4 dBm) ~10 meters Class 3 1 mW (0 dBm) ~1 meter
در علم IT به شبکه ايجاد شده از طريق بلوتوث شبکه بيسيم شخصي (PAN) Personal Area Network گفته ميشود که با استاندارد IEEE 802.15.1 هم شناخته ميشود. با استفاده از بلوتوث ميتوان 8 دستگاه را به طور همزمان به هم متصل کرد. علي رغم اينکه همه دستگاهها در شعاع 10 متري يکديگر قرار دارند هيچگونه تداخلي در ارتباط بين شان پيش نخواهد آمد. اين بدان دليل است که بلوتوث با استفاده از تکنيکي با عنوان پرش فرکانسها (SSFH) امکان استفاده همزمان از يک فرکانس مشخص رادر بيش از يک دستگاه غيرممکن ميسازد. در اين تکنيک بلوتوث طيف فرکانسي ISM را به 79 فرکانس مجزا تقسيم کرده و دستگاه مورد نظر بر مبناي معيارهاي خاص در هر لحظه به صورت تصادفي يکي از اين فرکانسها را انتخاب کرده و استفاده ميکند.
در ارتباطات بلوتوث دستگاه فرستنده در هر ثانيه 1600 بار فرکانس عوض ميکند. بدين ترتيب تعداد دستگاههاي بيشتري ميتوانند از طيف راديويي استفاده کنند و امکان تداخل بين آنها هم کاهش مييابد. وقتي دستگاههاي بلوتوث در فاصله مجاز از هم قرار ميگيرند يک گفتوگوي الکترونيکي بين شان رخ ميدهد تا چنانچه دادهاي بايد منتقل شود با يکي از دستگاهها بايد ديگري را کنترل کند ارتباط بين شان برقرار شود. وقتي اين گفتوگو انجام ميشود دستگاهها يک شبکه ايجاد ميکنند. شبکهاي که توسط سيستمهاي بلوتوث ايجاد ميشود شبکه شخصي (PAN) ناميده ميشود که ممکن است فضاي يک اتاق يا خانه را در بر بگيرد يا اينکه فاصله بين تلفن همراه و HANDSFREE آن که به گوشتان وصل است را شامل ميشود.
موارد استفاده از تکنولوژي بلوتوث متعدد است، از شايعترين آنها ميتوان به تلفن همراه اشاره کرد، با وجود اين تکنولوژي در ساختار تلفن همراه شما ميتوانيد ارسال و دريافت داده را به راحتي انجام دهيد برقراري اتصال بين هندزفري و تلفن همراه نيز يکديگر از موارد استفاده است. ارتباط با دستگاههاي ورودي و خروجي کامپيوترهاي شخصي، مانند صفحه کليد، موشواره و چاپگر. مورد ديگر را ميتوان به کنسولهاي بازي اشاره کرد مانند WII محصولي از شرکت NINTENDO ، PlayStation محصول شرکت Sony و يا Xbox محصول شرکت Microsoft. اين کنسولها از بلوتوث براي برقراري ارتباط بين کنسول و دسته آن استفاده ميکنند.
در اين بين بازاريابي، تبليغات و اطلاع رساني هم پاي خود را از رسانه ها فراتر گذاشتهاند و از تلفن همراه بعنوان يک رسانه استفاده ميکنند و با بهرهمندي از تکنولوژي بلوتوث تبليغات را بدون واسطه به مردم ميرسانند: دستگاههايي ساخته شده که در صورت نصب آنها در محلهاي مختلف ميتوانيد اقدام به معرفي محصولات و خدمات خود از طريق ارسال متن، عکس، فايل صوتي و حتي تصويري نيز به مشتريان بپردازيد، البته همانطور که قبل تر نيز گفته شد تکنولوژي بلوتوث محدوديت طول برد دارد و بصورت متوسط از 10 متر تا 1000 و 1200 متر ادامه دارد. استفاده از بلوتوث در عرصه اطلاعرساني و تبليغات پيشرفته تر نيز شده است. شما در نوعي از دستگاههاي اطلاع رساني علاوه بر ارسال تبليغات رايگان ميتوانيد دريافت اطلاعات نيز داشته باشيد به عنوان مثال براي خود صندوق انتقادات و پيشنهادات درست کنيد و يا از طريق بلوتوث از مشتري سفارش بگيريد.
اول هفتس، برنامه خاموشي ها رو نگاه ميکنم، سهيميه شرکت اين هفته ساعت 2 تا 4، از صبح بدو بدو حسابي، مهندس کفريه و جوشي، کارفرما هي زنگ ميزنه، طرحشو مي خواهد، مهندس قوله ظهررو ميده، اعتباره چندين سالش درميونه، همه از عصبيت کلافه اند و عاصي، نزديکه ساعته دو، فقط رايت cd مونده، يهوه از کوبيده شدن مشت مهندس روي ميز و صداي بر پدر... بخودم مييام، برق رفته، کار به دست کارفرما نرسيده هممون زير سواليم.... مرخصي مي خوام، بايد برم دندون پزشکي، با منت و کلي خواهش مرخصي مي گيرم، مرغ يه پا داره، مهندس ميگه کلي وقت ازمون گرفته شده هر روز هر روز برق ميره، اصلا ميگه سر ماه بريد حقوقتون رو از رئيس جمهور بگيريدو... با عجز و لابه ميرم و ميرسم، برق نيستو دندون پزشکي هم ماليد. اخبار ميگه آمار تصادف بالا رفته، چراغ قرمزها کار نمي کنن، تو بيمارستان يه عده جون ميدن و باز هم خوب برق نيست ديگه ژاپن با آمار رسمي اعلام ميکنه اگر تو آمريکا فقط 3 دقيقه برق بره ما يک سال تو صنعت ازشون جلو مي افتيم. دارم آمار رسميشون رو تو ساعت بي برقي شرکت مي خونم ايام اعياد شعبانيست. شبه، تازه از سفر اومدم. کوچه ها مثل روز روشنن، چراغها بيداد مي کنن، يه عده دارن جون مي دن، يه مملکت داره مي خوابه، سهم من همون يه لامپه که خاموش مي کنم، بهونه اينها چيه.